روشهای فعال و نوین تدریس

۱_ ایفای نقش

یکی از مزایای روش تدریس ایفای نقش این است که دانش‌آموزان موضوعی را که آموخته‌اند بلافاصله در دنیای واقعی و در موقعیت‌های مختلف به کار می‌گیرند.

موقعیت‌هایی که دانش‌آموزان در آن قرار می‌گیرند، ممکن است ناآشنا، پیچیده، استرس‌زا یا بحث‌برانگیز باشند. همین موضوع باعث می‌شود که احساسات آن‌ها به طور کامل درگیر یادگیری شود. درگیر شدن احساسات منجر به عمیق‌تر و ماندگارتر شدن آموخته‎‌ها خواهد شد. (Bonwell & Eison, 1991)

همچنین در این روش معلم می‌تواند به سرعت بازخوردهای لازم را در مورد آموخته‌ها یا بدفهمی‌های دانش‌آموزان به دست آورد.

روش تدریس ایفای نقش برای اهداف پیچیده آموزشی مناسب نیست، ضمن این که به دلیل جنبه نمایشی و هنری آن، به عنوان یک روش آموزش جدی تلقی نمی‌شود. همچنین روش ایفای نقش به اجرای درست، صرف وقت کافی و تهیه و تدارکات نیاز داشته و انجام آن وقت‌گیر است (حسن شعبانی، کتاب روش‌ها و فنون تدریس).

مراحل اجرای روش تدریس ایفای نقش

ابتدا باید موضوع نمایش را مشخص کنید و سناریویی را برای آن در نظر بگیرید.

سپس دانش‌آموزانی که قصد شرکت در نمایش را دارند مشخص کرده و برای هر یک و یا توجه به علایق خودشان، نقشی را در نظر بگیرید.

در مرحله بعد، امکانات و وسایل مورد نیاز برای اجرای نمایش را فراهم کنید و از دانش‌آموزان بخواهید با استفاده از این امکانات، صحنه نمایش را طراحی کنند.

پس از طراحی صحنه نمایش، نوبت به اجرای نمایش می‌رسد.

با اتمام نمایش، معلم و سایر دانش‌آموزان نظرات، پیشنهادات و انتقادات خود را مطرح می‌کنند.

بر اساس اطلاعات جمع‌آوری شده در مرحله قبل، دانش‌آموزان مجددا نمایش را اجرا می‌کنند.

در پایان، بحث و ارزشیابی مجدد در رابطه با نمایش دوم صورت می‌گیرد.

در آخرین مرحله از روش تدریس ایفای نقش، معلم باید دانش‌آموزان را به شکلی هدایت کند که بتوانند تجربیات کسب شده را به موقعیت‌های مختلف در زندگی واقعی تعمیم دهند.

بسیاری از دانش‌آموزان حتی تا سال‌ها بعد، نقشی را که در یک نمایش کلاسی به عهده گرفته‌اند به خاطر می‌آورند. این موضوع نشان‌ دهنده تأثیر و اهمیت روش تدریس ایفای نقش به خصوص در دوره ابتدایی است.

۲. روش تدریس بحث گروهی

یکی دیگر از انواع روش تدریس فعال، روش بحث گروهی است. در این روش دانش‌آموزان در مورد موضوع درس، به بحث و گفتگو و تبادل نظر می‌پردازند و عقاید و تجربیات خود را با یکدیگر در میان می‌گذارند.

همان طور که گفتیم، در این روش نیز همانند سایر روش‌های تدریس فعال، معلم نقش هدایت کننده را دارد. بنابراین باید بحث را به گونه‌ای مدیریت کند که به بیراهه کشیده نشود و دانش‌آموزان به اهداف یادگیری مورد نظر دست پیدا کنند.

روش تدریس بحث گروهی در مورد درس‌هایی مانند مطالعات اجتماعی، تاریخ، جغرافیا، جامعه‌شناسی، روان‌شناسی، فلسفه، اقتصاد و غیره کاملاً مناسب و کاربردی است. همچنین پیشنهاد می‌کنیم از این روش در دوره‌های متوسطه اول و دوم بیشتر استفاده کنید.

مزایای روش بحث گروهی

سهیم شدن دانش‌آموزان در تجربیات یکدیگر

تقویت حس همکاری، اعتماد به نفس و روحیه نقد پذیری

تقویت قدرت مدیریت، رهبری و استدلال

ایجاد فرصت ارزیابی افراد از خود

تهیه کننده و تایید کننده : نیلوفر فضلعلی (معاون آموزشی )

برچسب تدریس دانش آموز محور روش فعال